Jest coś z prawdy w porzekadłach ludowych. Mówi się na przykład: "zdrowy jak koń". Zdrowie konia w dużej mierze zależy od tego, czym to piękne zwierzę się żywi. A co koń lubi szczególnie? Jak od dawna wszyscy wiemy, koń lubi owies.

Ciekawe, co takiego występuje w owsie, że konie go tak lubią? Teraz już to wiemy: Beta 1,3-D-glukan. Jest to polisacharyd, występujący w wielu roślinach, ale najlepsze właściwości posiada ten, który został wyizolowany z japońskich grzybów: boczniaka ostrygowatego, shitake, mitake. Znaczenie tego związku trudno przecenić. Nie chodzi bynajmniej o jego właściwości kaloryczne. Jak wykazano w wielu pracach ma on głównie inne, niż kaloryczne znaczenie. Przyczynia się do obniżenia poziomu cholesterolu we krwi, jest cennym dodatkiem do diety odchudzającej, ale jego najcenniejsze właściwości wiążą się z jego działaniem immunomodulacyjnym. Wykorzystuje się go w leczeniu wielu chorób od AIDS po reumatoidalne zapalenie stawów.

Współczesna medycyna stosuje od niedawna wiele różnych leków, a także preparatów pochodzenia naturalnego tak zmieniających niektóre składowe układu odpornościowego, że zdawałoby się już przegrana wojna z rakiem lub AIDS nabiera nowego wymiaru. Obie wymienione choroby są związane z upośledzeniem układu odpornościowego w obu stosuje się ( z powodzeniem) Beta 1,3-D- glukan. Oczywiście, ten wyciąg z grzybów nie jest ani jedynym, ani w każdym przypadku skutecznym preparatem w leczeniu schorzeń tego typu, ale wykonane w wielu światowych ośrodkach badania zarówno kliniczne jak i biochemiczne potwierdzają skuteczność Beta glukanu.

Myślę, że po dostępne już w Polsce preparaty tego związku powinni sięgnąć nie tylko ci, którzy się odchudzają, ale może nawet częściej ci, których genom jest pod stałym obciążeniem, szeroko pojętych, zanieczyszczeń środowiska. Osłaniając ludzkie DNA, Beta glucan może odgrywać ogromną rolę w zakresie prewencji wielu schorzeń nowotworowych a także wszędzie tam, gdzie występuje narażenie na mutagenny i kancerogenny wpływ środowiska. Do grupy takich ludzi należą między innymi palacze tytoniu, chorzy leczeni metotreksatem (zwłaszcza ci młodzi), przepracowani, narażeni na stres a także kobiety stosujące zastępczą terapię hormonalną, bo wiadomo, że podawane estrogeny zwiększają szanse zachorowania na raka sutka. Ważną grupę stanowić powinni ludzie rodzinnie obciążeni zagrożeniem raka; raka żołądka, sutka, a zwłaszcza jelita grubego. Beta 1,3-D-glukan nie tylko odgrywa rolę w zapobieganiu nowotworom jelita grubego, lecz także jest skuteczny w leczeniu wrzodziejącego zapalenia jelit. Zaskakujące okazało się także to, że Beta glukan przeciwdziała zakrzepom.

Ponieważ prac badawczych i poważnych doniesień naukowych na temat Beta glukanu są setki i w miarę poszerzania się zakresu wiedzy w tym temacie lista osób, które powinny sięgnąć po preparaty z Beta 1,3-D- glukanem stale będzie się poszerzać. Nie możemy przecież jeść głównie owsianki, nie mówiąc już o samym owsie.

dr hab. med. Marek Stępniewski
profesor nadzwyczajny U.J.